Trong mô hình đại học hiện đại, quản trị đại học có vai trò đặc biệt quan trọng đối với chiến lược phát triển của các nhà trường. Nhân dịp đầu xuân năm mới, phóng viên báo Nhân Dân đã có cuộc trao đổi với PGS.TS Bùi Huy Nhượng – Giám đốc Đại học Kinh tế Quốc dân về nâng cao năng lực quản trị đại học, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi để thực hiện khát vọng vươn tầm của Nhà trường.

Phóng viên: Thưa PGS.TS Bùi Huy Nhượng, vì sao Đại học Kinh tế Quốc dân đặc biệt nhấn mạnh yêu cầu nâng cao năng lực quản trị đại học?

PGS.TS Bùi Huy Nhượng: Trong bối cảnh giáo dục đại học đang có những chuyển biến mang tính cấu trúc, gắn với yêu cầu tự chủ, hội nhập quốc tế và chuyển đổi số, quản trị đại học ngày càng khẳng định vai trò then chốt, không chỉ quyết định năng lực thích ứng trước những thay đổi nhanh chóng của môi trường, mà còn là nhân tố nền tảng bảo đảm chất lượng, hiệu quả hoạt động, phát triển bền vững và vị thế của mỗi cơ sở giáo dục đại học.

PGS.TS Bùi Huy Nhượng – Giám đốc Đại học Kinh tế Quốc dân

Quá trình chuyển đổi số, thúc đẩy đổi mới sáng tạo, thực hiện tự chủ đại học và đẩy mạnh hội nhập quốc tế đang đặt ra những yêu cầu mới, toàn diện và ngày càng cao đối với cách thức tổ chức bộ máy, phương thức vận hành và cơ chế ra quyết định trong các trường đại học, đòi hỏi quản trị đại học phải được đổi mới theo hướng hiện đại, linh hoạt và hiệu quả hơn.

Đối với Đại học Kinh tế Quốc dân là Trường trọng điểm quốc gia trong lĩnh vực kinh tế, quản lý và quản trị kinh doanh thì việc nâng cao năng lực quản trị đại học không chỉ nhằm đáp ứng các yêu cầu trước mắt, mà còn là điều kiện tiên quyết để hiện thực hóa khát vọng phát triển, khẳng định vai trò dẫn dắt trong hệ thống giáo dục đại học Việt Nam, đồng thời từng bước tiệm cận và hội nhập với các chuẩn mực quản trị đại học tiên tiến của khu vực và thế giới.

Phóng viên: Phó Giáo sư có thể chia sẻ cách tiếp cận của Đại học Kinh tế Quốc dân đối với quản trị đại học hiện đại trong giai đoạn hiện nay và những nội dung trọng tâm đang được Nhà trường ưu tiên đổi mới?

PGS.TS Bùi Huy Nhượng: Đại học Kinh tế Quốc dân tiếp cận quản trị đại học hiện đại trên cơ sở các nguyên tắc tự chủ gắn với trách nhiệm giải trình, bảo đảm hiệu quả, minh bạch và thúc đẩy đổi mới sáng tạo. Theo cách tiếp cận này, quản trị đại học không chỉ dừng lại ở quản lý hành chính hay điều hành công việc thường nhật, mà được xác định là một hệ thống quản trị mang tính định hướng chiến lược, bảo đảm sự gắn kết chặt chẽ giữa tầm nhìn dài hạn, tổ chức bộ máy, phân bổ và sử dụng nguồn lực với chất lượng và kết quả đầu ra.

Quản trị đại học hiện đại cần được vận hành trên nền tảng dữ liệu số và công nghệ số, tiệm cận các chuẩn mực quản trị quốc tế, đồng thời lấy chất lượng đào tạo, tác động của nghiên cứu khoa học và đóng góp cho cộng đồng làm thước đo trung tâm. Đây chính là nền tảng quan trọng để xây dựng một đại học tự chủ, có năng lực thích ứng nhanh, ra quyết định kịp thời và hiệu quả trước những biến động ngày càng nhanh và phức tạp của môi trường phát triển.

Tại Đại học Kinh tế Quốc dân, chúng tôi xác định một số nội dung trọng tâm trong đổi mới quản trị chiến lược, bao gồm tiếp tục hoàn thiện mô hình quản trị cho phù hợp với bổi cảnh mới; phát triển hạ tầng công nghệ — dữ liệu cho quản trị; tích hợp chuẩn mực quốc tế vào hệ thống đánh giá và kiểm soát chất lượng; nâng cao năng lực đội ngũ nhân lực và tăng cường văn hóa minh bạch và trách nhiệm giải trình.

Sinh viên học tập tại Thư viện Đại học Kinh tế Quốc dân

Phóng viên: Chuyển đổi số đang tác động như thế nào đến mô hình quản trị đại học của Đại học Kinh tế Quốc dân, và việc thực hiện tự chủ đại học đặt ra những yêu cầu mới nào đối với năng lực quản trị của Nhà trường, thưa PGS?

PGS.TS Bùi Huy Nhượng: Chuyển đổi số được xác định là nền tảng cốt lõi để tái cấu trúc mô hình quản trị đại học. Đối với Đại học Kinh tế Quốc dân, chuyển đổi số không chỉ dừng lại ở việc ứng dụng công nghệ thông tin, mà là một quá trình thay đổi căn bản và toàn diện về cách thức vận hành, tổ chức bộ máy và cơ chế ra quyết định trong toàn bộ hoạt động của Nhà trường.

Hiện nay, Đại học Kinh tế Quốc dân đang từng bước xây dựng và hoàn thiện hệ thống quản trị tích hợp, kết nối và đồng bộ dữ liệu trong các lĩnh vực cốt lõi như đào tạo, khoa học và công nghệ, nhân sự, tài chính và quản lý người học. Trên cơ sở dữ liệu số hóa, liên thông và cập nhật theo thời gian thực, đội ngũ lãnh đạo, quản lý ở các cấp có điều kiện ra quyết định nhanh hơn, chính xác hơn và dựa trên bằng chứng, qua đó nâng cao hiệu quả quản trị, điều hành và khả năng phản ứng kịp thời trước những yêu cầu mới.

Chuyển đổi số đồng thời góp phần tinh giản thủ tục hành chính, nâng cao tính minh bạch và cải thiện trải nghiệm của giảng viên, sinh viên và người học. Quan trọng hơn, đây chính là tiền đề để hình thành mô hình đại học thông minh, trong đó hoạt động quản trị đại học, đào tạo và nghiên cứu khoa học được kết nối chặt chẽ, đồng bộ và vận hành hiệu quả trên nền tảng số.

Cùng với đó, tự chủ đại học mở ra nhiều cơ hội phát triển, nhưng đồng thời cũng đặt ra những yêu cầu rất cao đối với năng lực quản trị của Nhà trường. Khi được trao quyền tự chủ lớn hơn, các cơ sở giáo dục đại học phải thực hiện trách nhiệm giải trình cao hơn trước xã hội, người học và Nhà nước; mọi quyết định về học thuật, tổ chức nhân sự và tài chính đều cần được cân nhắc trên cơ sở hiệu quả sử dụng nguồn lực và chất lượng đầu ra. Vì vậy, Đại học Kinh tế Quốc dân đặc biệt chú trọng xây dựng và hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ, quản trị rủi ro và bảo đảm chất lượng, coi đây là những trụ cột không thể thiếu của quản trị đại học hiện đại trong điều kiện tự chủ.

Phóng viên: Đổi mới sáng tạo được tích hợp như thế nào trong tư duy và thực tiễn quản trị đại học của Nhà trường, và việc nâng cao năng lực quản trị đại học có ý nghĩa ra sao đối với khát vọng vươn tầm của Đại học Kinh tế Quốc dân, thưa PGS?

PGS.TS Bùi Huy Nhượng: Đại học Kinh tế Quốc dân xác định đổi mới sáng tạo không chỉ là nội dung của hoạt động đào tạo hay nghiên cứu khoa học, mà trước hết phải bắt đầu từ tư duy và phương thức quản trị đại học. Trên cơ sở đó, Nhà trường từng bước khuyến khích sáng kiến, thúc đẩy đổi mới, đồng thời coi trọng việc học hỏi từ thực tiễn và không ngừng điều chỉnh, hoàn thiện các mô hình quản trị.

Trong quản trị nội bộ, Nhà trường khuyến khích các đơn vị chủ động đề xuất sáng kiến nhằm cải tiến quy trình, ứng dụng công nghệ mới và tiếp cận các mô hình quản lý tiên tiến. Về học thuật, đổi mới sáng tạo được thể hiện ở tính linh hoạt của chương trình đào tạo, phương thức giảng dạy và đánh giá, qua đó nâng cao chất lượng và khả năng thích ứng của các chương trình đào tạo trước yêu cầu của thị trường lao động và xã hội.

Mục tiêu của Nhà trường là hình thành và lan tỏa văn hóa đổi mới sáng tạo, trong đó mỗi cán bộ, giảng viên và người lao động đều là chủ thể tích cực, chủ động đề xuất và đóng góp sáng kiến cho sự phát triển chung của Đại học Kinh tế Quốc dân.

Ở góc độ chiến lược, khát vọng vươn tầm của Đại học Kinh tế Quốc dân cần được bảo đảm bằng năng lực quản trị đại học hiện đại, hiệu quả và thích ứng. Quản trị tốt giúp Nhà trường sử dụng tối ưu nguồn lực, thu hút và giữ chân nhân tài, nâng cao chất lượng đào tạo và nghiên cứu, đồng thời chủ động ứng phó với những biến động của môi trường trong nước và quốc tế.

Chính vì vậy, nâng cao năng lực quản trị đại học được xác định là nền móng vững chắc để Đại học Kinh tế Quốc dân tiếp tục nâng cao uy tín học thuật, mở rộng hợp tác quốc tế và khẳng định vị thế trong khu vực và trên trường quốc tế.

Phóng viên: Xin Thầy Giám đốc gửi thông điệp đầu Xuân tới đội ngũ giảng viên, sinh viên và các đối tác của Nhà trường.

PGS.TS Bùi Huy Nhượng: Nhân dịp năm mới, Xuân về, thay mặt tập thể lãnh đạo và sư phạm Nhà trường, tôi trân trọng gửi tới toàn thể đội ngũ giảng viên, viên chức, người lao động, sinh viên và các đối tác của Đại học Kinh tế Quốc dân lời chúc mừng năm mới sức khỏe, hạnh phúc và thành công.

Tôi mong rằng mỗi thầy, cô giáo sẽ tiếp tục lan tỏa tri thức, khơi dậy cảm hứng học tập và tinh thần đổi mới sáng tạo; mỗi sinh viên không ngừng nuôi dưỡng ước mơ, rèn luyện bản lĩnh và ý chí học tập suốt đời. Trên nền tảng đó, chúng ta cùng chung tay xây dựng một môi trường giáo dục nhân văn, sáng tạo và hội nhập quốc tế, nơi mỗi cá nhân đều có cơ hội phát triển và đóng góp cho sự phát triển chung của Đại học Kinh tế Quốc dân.

Với quyết tâm nâng cao năng lực quản trị đại học gắn với chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo, Đại học Kinh tế Quốc dân tin tưởng sẽ hiện thực hóa khát vọng vươn tầm, tiếp tục khẳng định vị thế hàng đầu trong lĩnh vực kinh tế, quản lý và quản trị kinh doanh, đồng thời đóng góp ngày càng thiết thực cho sự phát triển của đất nước trong giai đoạn mới.

Phóng viên: Xin trân trọng cảm ơn Thầy Giám đốc Đại học!

Nguồn: Báo Nhân Dân